Elektrik Şebekesi
Trafo merkezinden aboneye kadar OSB elektrik dağıtım şebekesinin harita üzerinde tutulan tam kaydı ve kesinti etkisinin önceden hesaplanması.
Günlük işleyişte ne değişir
- Bakım planlarken 'kim etkilenir' sorusu telefonla değil ekranda cevaplanır; duyuru, etkilenen abone listesiyle birlikte kesintiden önce çıkar
- Arıza sonrası cetvel doldurmak dakikalar sürer; kesinti süresi, çalışan röle ve etkilenen abone bilgisi tek kayıtta toplanır
- Şebekenin son hali müdürlükte tek yerdedir; projeyi çizen kişi ayrıldığında ya da izinli olduğunda bilgi kaybolmaz
- Yeni bağlantı talebinde hattın gerilimi, kesiti ve besleme noktası kayıttan okunur; saha keşfi teyide iner
- Yıl sonu kesinti istatistiği ayrı bir çalışma gerektirmez, cetvelden çıkar
Neden var
Planlı bir bakım için kesici açılacağında, hangi katılımcıların etkileneceğini önceden bilmek gerekir. Şebekenin hangi hattının nereden beslendiği sistemde tanımlıysa bu bir hesap işidir; tanımlı değilse tecrübeye, eski projelere ve telefon trafiğine kalır. Şebekeyi tek elden bilen kişi izinliyse ya da işten ayrıldıysa bilgi de onunla gider.
Modül, OSB elektrik dağıtım şebekesini olduğu gibi kaydeder: hangi trafo merkezi hangi dağıtım merkezini besliyor, hangi kesici hangi hattı taşıyor, hangi abone hangi hattın ucunda. Bu kayıt tamamlandığında kesinti sorusu ekrandan cevaplanır.
Kesinti simülasyonu tam olarak bunu yapar: ekranda bir kesiciyi açtığınızda, sistem enerjinin girdiği noktalardan başlayıp bağlantıları takip eder ve enerjisiz kalacak dağıtım merkezleriyle etkilenen abone listesini üretir. Aynı liste bildirim tarafına devredilerek katılımcılara kesintiden önce haber verilir.
Neler yapabilirsiniz
Aşağıdakiler sistemde gerçekten bulunan işlevlerdir; her biri bir ekrana ya da bir işleme karşılık gelir.
Şebeke envanteri — trafo merkezinden aboneye
Dağıtım şebekesinin bütün unsurları, aralarındaki besleme ilişkisiyle birlikte harita üzerinde kayıt altına alınır.
- 01Trafo merkezleri: kod, ad, haritadaki konum ve gerilim seviyesi (kV) girilir; merkezin OSB'ye enerjinin girdiği besleme noktası olup olmadığı işaretlenir — kesinti hesabı bu işaretten başlar
- 02Dağıtım merkezleri: konum, gerilim, çalışma biçimi (halka/ring, radyal veya bağlantı merkezi) ve hangi tesise ya da kompounda hizmet verdiği
- 03Kesiciler: bağlı olduğu dağıtım merkezi, 4 kesici tipi (giriş, çıkış, bara bağı, trafo besleme), o anki açık/kapalı durumu, normal işletmede hangi konumda durması gerektiği ve anma akımı
- 04'Normalde kapalı' bilgisi sayesinde sahada normal dışı bırakılmış bir kesici kayıtta ayırt edilir; şebekenin bugünkü hali ile olması gereken hali karşılaştırılabilir
- 05Hatlar: 4 hat tipi (ana hat, ring hattı, abone hattı, trafo merkezi–dağıtım merkezi besleyicisi), harita üzerinde güzergâh çizimi, uzunluk (m), gerilim, iletken kesiti (mm²) ve kablo cinsi
- 06Elektrik aboneleri: abone kodu, bağlı olduğu tesis veya kompound, beslendiği hat, sözleşme gücü (kW), sayaç seri numarası, sözleşme başlangıç tarihi ve faturada kullanılacak varsayılan tarife
- 07Abone kaydındaki sayaç seri numarası, sayaç okuma ve faturalama tarafıyla aynı aboneyi işaret eder; abone bir kez tanımlanır, iki ayrı yerde takip edilmez
- 08Şebekenin tamamı harita üzerinde görülür; bir hattı seçtiğinizde ucundaki dağıtım merkezi ve o merkezden beslenen aboneler bir arada gelir
- 09Yeni katılımcının bağlantı talebinde hangi hattın gerilimi ve kesiti uygun, hangi dağıtım merkezinden beslenmeli — kayıt üzerinden değerlendirilir
- 10Güneş enerji santrali (GES) kayıtlarına aynı menüden erişilir; parsel ve tesis tarafındaki santral bilgisi elektrik şebekesiyle birlikte okunur
Kesinti simülasyonu ve arıza cetveli
Kesici açılmadan önce etkisi ekranda görülür; yaşanan kesintiler tek biçimli bir cetvele işlenir.
- 01Simülasyon ekranında bir kesiciyi açarsınız; sistem enerjinin girdiği noktalardan başlayarak bağlantıları takip eder ve hangi dağıtım merkezlerinin, hangi hatların enerjisiz kalacağını, hangi abonelerin etkileneceğini listeler
- 02Aynı ekranda hat arızası, bir dağıtım merkezinin ya da trafo merkezinin devre dışı kalması senaryoları da denenir
- 03Halka beslemeli bölgelerde bir kolun açılması abonelerin enerjisini kesmiyorsa bu simülasyonda görünür — 'kesse de olur' tahmini yerine liste
- 04Etkilenen abone listesi planlı bakım duyurusunun kaynağıdır; bildirim tarafına devredilerek katılımcılara önceden haber verilir
- 05Şebekenin tamamı henüz çizilmemiş kurulumlarda simülasyon, kapalı giriş kesicileri üzerinden yürüyen bir geçiş modunda da çalışır; veri girişinin bitmesini beklemeden kullanmaya başlayabilirsiniz
- 06Arıza cetveli: sıra no, merkez, gerilim, fider adı, açma saati, kapama saati, çalışan röle (aşırı akım veya toprak) ve 7 hava durumu seçeneği
- 07Kesinti süresini siz girmezsiniz; açma ve kapama saatinden hesaplanır — cetveldeki süre toplamları elle tutulan defterlerdeki çelişkileri ortadan kaldırır
- 08Cetvel yıl boyunca birikir; kesinti sayısı, toplam kesinti süresi ve arızanın hava koşuluyla ilişkisi yıl sonu değerlendirmesinde hazır durur
- 09Aynı fiderde tekrarlayan açmalar cetvelde yan yana görülür; kalıcı çözüm gerektiren noktalar bu tekrar üzerinden belirlenir
Mevcut proje çizimlerinin sisteme alınması
Şebeke projesi elle yeniden dijitalleştirilmez; eldeki çizim dosyası katman katman kontrol edilerek aktarılır.
- 01Google Earth ve benzeri harita programlarından alınan çizim dosyaları okunur: nokta kayıtları dağıtım merkezine, çizgi kayıtları hat güzergâhına dönüşür
- 02Aktarılamayan ve hatalı kayıtlar ayrı raporlanır — dosya sessizce yarım aktarılmaz, hangi kaydın neden alınamadığı listelenir
- 03AutoCAD proje çizimi için önce katman önizlemesi gelir: her katmanda kaç çizgi, kaç nokta, kaç başka nesne olduğu sayılır ve örnek koordinat noktaları gösterilir
- 04Katman eşleme sihirbazı: her katmanı 'Yok / Hat / Dağıtım Merkezi' olarak işaretlersiniz; hat tipi ve gerilim katman bazında seçilir, varsayılan besleme kesicisi ve trafo merkezi atanır
- 05Aynı projede birden çok katman farklı hat tiplerine ayrılabilir; ana hat ile abone hattı tek seferde ayrı ayrı aktarılır
- 066 koordinat sistemi desteklenir (TUREF TM30, TUREF TM33, UTM 35N, UTM 36N, ED50 UTM 35N ve coğrafi koordinat); proje hangisinde çizildiyse seçersiniz, dönüşüm kendiliğinden yapılır
- 07Böylece harita mühendisinden dönüşüm istemeden, projeyi çizen firmayı beklemeden şebeke sisteme girer
- 08Aktarımdan sonra çizilen şebeke harita üzerinde kontrol edilir; eksik kalan bağlantılar elle tamamlanabilir
Entegrasyonlar
- Google Earth ve harita programlarından alınan çizim dosyaları
- AutoCAD proje çizimleri (katman bazlı aktarım)
- Ulusal koordinat sistemleri arası dönüşüm (TUREF, UTM, ED50)
Mevzuat ve standartlar
- EPSG/TUREF (Türkiye Ulusal Referans Çerçevesi) koordinat sistemleri: EPSG:5254 TM30, EPSG:5255 TM33
- WGS84 UTM 35N/36N, ED50 UTM 35N
Birlikte çalıştığı modüller
- Sayaç Yönetimi (AMR)Elektrik, doğalgaz, su ve atıksu sayaçlarının tek envanterde toplanması ve sahaya gidilmeden uzaktan okunması.
- CBS — HaritaOSB'nin tamamının canlı haritası: parsel, altyapı hattı, sayaç, konteyner, araç ve kamera aynı ekranda, tek katman listesinde.
- Tarife & FaturalamaElektrik, doğalgaz, su ve atıksu için tarifenin formülle tanımlandığı, faturanın toplu üretildiği ve her tutarın nereden geldiğinin kayıtta durduğu faturalama sistemi.
- Fen İşleriHer parselin temiz su, atık su, yağmur suyu ve fiber optik bağlantısının durumunu, konumunu ve saha fotoğrafını kayıt altına alan altyapı envanteri.