Su & Atıksu Sayaç
Su ve atıksu aboneliklerinin okuma, tarife ve fatura döngüsü ile atıksu deşarj kalitesinin mevzuat limitlerine göre izlenmesi.
Günlük işleyişte ne değişir
- Deşarj limiti aşımı ay sonunda laboratuvar klasöründen değil, ölçüm geldiği gün iş listesinden görülür
- Su kaçağı faturaya yansıyıp katılımcıyla tartışma konusu olmadan önce yakalanır
- Fatura itirazında okuma serisi ve hesap günlüğü açılır; tutarın kalem kırılımı ekranda gösterilir
- Çevre denetiminde tesis bazlı uyum geçmişi ve kirletici yükü derlenmeyi beklemeden hazırdır
- Su, atıksu, elektrik ve doğalgaz faturaları aynı düzende üretilir; muhasebe ve katılımcı tek biçim görür
Neden var
Su kaçağı elektrik kaçağından farklı davranır: gece saatlerinde bile sürer. Modül bu davranışı kullanır — gece penceresindeki tüketimin toplam içindeki payı beklenenin katlarına çıktığında sızıntı şüphesi açılır ve sayaç saha kontrolüne yönlendirilir. Kaçak, faturaya yansıyıp katılımcıyla tartışma konusu olmadan önce yakalanır.
Atıksu tarafında sorun ölçüm değil, ölçümün ne anlama geldiğinin zamanında görülmesidir. Laboratuvar sonucu klasöre konduğunda limit aşımı ancak dosya açıldığında fark edilir. Burada mevzuat limitleri sistemde tanımlıdır; aşan her ölçüm ayrı bir iş listesine düşer, hangi tesisin hangi parametrede ne kadar aştığı aynı ekranda görünür.
Su ve atıksu faturaları elektrik ve doğalgazla aynı tarife düzenini kullanır: yürürlük tarihli dönemler, formülle tanımlanan fiyat, hesap günlüğü ve otomatik yeniden hesap. Katılımcı dört kalemin faturasını aynı yerden görür, muhasebe dört kalemi aynı biçimde işler.
Neler yapabilirsiniz
Aşağıdakiler sistemde gerçekten bulunan işlevlerdir; her biri bir ekrana ya da bir işleme karşılık gelir.
Su aboneliği, okuma, tarife ve fatura
Su abonelikleri sayaç okumasından fatura ve muhasebe kaydına kadar tek zincirde yürür.
- 01Su abonelikleri tanımlanır: bağlı olduğu tesis, sayaç bilgisi ve faturada kullanılacak varsayılan tarife
- 02Su tarifeleri yürürlük tarihli dönemlerle tutulur; kademeli fiyat, sabit bedel, asgari tüketim ve indirim tarifenin formülünde yazılır
- 03Tarife değiştiğinde geçmiş dönemler kendi tarifeleriyle hesaplanmaya devam eder; geriye dönük tutarlar bozulmaz
- 04Su okumaları darbe sayan sayaçlardan alınır: kümülatif sayaç değeri ve hacim (m³); okuma için sahaya gidilmesi gerekmez
- 05Su faturası dönem hacmi (m³), hesaplanan tutar ve satır kırılımıyla üretilir; her faturada hesap günlüğü saklanır
- 06Fatura, elektrik ve doğalgazdaki 8 durumlu yaşam döngüsünde ilerler (tahakkuk dahil)
- 07Aylık tahakkuk ve otomatik yeniden hesaplama su faturalarını da kapsar; geriye dönük okuma geldiğinde ilgili fatura kendiliğinden düzeltilir
- 08Onaylanan fatura muhasebe programına aktarılır; belge numarası ve aktarım durumu fatura üzerinde görünür
- 09Su gösterge paneli dönem tüketimini, en çok tüketen abonelikleri ve fatura durumlarını özetler
- 10Fatura katılımcı portalına düşer; katılımcı tüketim serisini ve tutarın kırılımını kendisi görür, ödeme talebi telefonla takip edilmez
Atıksu ölçümü ve deşarj kalitesi
Deşarj miktarı ve kalitesi birlikte izlenir; mevzuat limitini aşan ölçümler kendiliğinden iş listesine düşer.
- 01Atıksu abonelikleri tanımlanır ve abonelik bazında varsayılan atıksu tarifesi atanır
- 02Deşarj debisi sürekli ölçülür; dönem içinde şebekeye verilen atıksu miktarı kayıtta birikir
- 03Kalite ölçümleri ekranında sekiz parametre izlenir: pH, BOD, COD, askıda katı madde (TSS), iletkenlik, sıcaklık, yükseltgenme-indirgenme potansiyeli ve çözünmüş oksijen
- 04Mevzuat limitleri hazır tanımlı gelir: pH 6,0–9,0; BOD₅ en fazla 250 mg/L; COD en fazla 800 mg/L; askıda katı madde en fazla 350 mg/L
- 05Limitler abonelik bazında değiştirilebilir; mevzuat güncellendiğinde ayar değişir, yazılım güncellemesi beklenmez
- 06Limiti aşan ölçümler ayrı bir iş listesinde toplanır: hangi tesis, hangi parametre, ne kadar aşım, hangi tarih ve saatte
- 07Tesis bazlı uyum skoru hesaplanır; ölçümleri sürekli limit üstünde çıkan katılımcılar listede öne geçer, denetim önceliği tartışmaya değil rakama dayanır
- 08Kirletici yükü tesis başına kilogram olarak hesaplanır (kg BOD, kg COD); değerlendirme yalnız hacimle değil, gerçekte gönderilen kirlilik yüküyle yapılır
- 09Kalite ölçümü faturalamaya bağlanabilir: kirlilik yüküne göre fiyatlandırma tarifenin formülünde yazılır
- 10Atıksu faturası dönem hacmi, tutar, satır kırılımı ve hesap günlüğüyle üretilir; aynı 8 durumlu yaşam döngüsünde ilerler
- 11Deşarj noktası koordinatları, deşarj biçimi ve varsa arıtma tesisi bilgisi yapısal olarak tutulur; harita üzerinde görülür
- 12Atıksu gösterge paneli ve 6 hazır analiz: günlük akış trendi, mevzuat ihlalleri, pH dağılımı, aylık BOD/COD/TSS ortalamaları, tesis başına kirletici yükü ve tesis uyum skoru
Kaçak, sızıntı ve tüketim analizi
Her sayaç kendi geçmişiyle karşılaştırılır; olağandışı davranış fatura dönemi kapanmadan görülür.
- 01Gece tüketimi analizi: 02:00–04:00 arasındaki tüketim ayrı izlenir — bu pencerede süren akış, tesis çalışmıyorken bile su geçtiği anlamına gelir
- 02Gece payı beklenenin katlarına çıktığında ilgili abonelik sızıntı şüphesiyle işaretlenir
- 03Olağandışı akış tespiti: her sayaç son 30 günlük kendi davranışına göre değerlendirilir, sapma eşiği (varsayılan 2,5 standart sapma) ayarlanabilir — 'bu tesis zaten çok su kullanıyor' itirazı devre dışı kalır, ölçüt tesisin kendi geçmişidir
- 04Şüpheli sayaç listesi ekrandan alınıp saha kontrolüne yönlendirilir; kontrol sonucu kayda işlenir
- 05Sayaç başına en yüksek ve en düşük debi izlenir; sürekli sıfır okuyan veya kilitlenmiş sayaç ayırt edilir
- 06Mevsimsel trend analizi ile yaz-kış farkı ayrıştırılır; mevsim kaynaklı artış kaçak alarmına dönüşmez
- 07Çalışan başına su tüketimi hesaplanır; benzer sektördeki tesisler karşılaştırılabilir hale gelir
- 08Su geri kazanım oranları izlenir; geri kazanılan suyun toplam tüketim içindeki payı dönemsel olarak raporlanır
- 09Su ve atıksu verileri elektrik ve doğalgazla birlikte tek özet ekranında toplanır: tesis başına toplam tüketim, enerji yoğunluğu ve karbon karşılığı bir arada okunur
- 10Geri kazanım ve tüketim verileri Yeşil OSB ile çevre tarafındaki değerlendirmelere hazır veri olarak akar
Entegrasyonlar
- Su kalitesi ölçüm analizörleri (pH, iletkenlik, çözünmüş oksijen ve diğer parametreler)
- Uzaktan okunabilen su sayaçları ve atıksu debimetreleri
- Logo Netsis muhasebe programı — fatura aktarımı
Mevzuat ve standartlar
- Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği (SKKY) — pH, BOD₅, COD, TSS deşarj limitleri
- 2872 sayılı Çevre Kanunu
Birlikte çalıştığı modüller
- Sayaç Yönetimi (AMR)Elektrik, doğalgaz, su ve atıksu sayaçlarının tek envanterde toplanması ve sahaya gidilmeden uzaktan okunması.
- Atık Su & LaboratuvarNumune alma takviminden laboratuvar sonucuna, kanal bağlantı izninden limit aşımına kadar atıksu yönetiminin tamamı tek yerde.
- Tarife & FaturalamaElektrik, doğalgaz, su ve atıksu için tarifenin formülle tanımlandığı, faturanın toplu üretildiği ve her tutarın nereden geldiğinin kayıtta durduğu faturalama sistemi.